Aydın Mobil Şehir
Aydın Haberleri, Gezilecek Yerler, Nerede Ne Var!

Orta Vadeli Program (2023-2025) da Yer Alan Ekonomiye İlişkin Veriler

Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Strateji ve Bütçe Başkanlığı’nca hazırlanan 2023-2025 yıllarını kapsayan 3 yıllık Orta Vadeli Program 4 Eylül 2022 tarihinde Resmî Gazete ’de yayınlandı. Bilindiği üzere Orta Vadeli Program (OVP) Merkezi Yönetim bütçesinin hazırlanma sürecini başlatan, makro politikaları, ilkeleri, hedef ve gösterge niteliğindeki temel ekonomik büyüklükleri, gelecek üç yıla ilişkin toplam gelir ve gider tahminlerini, bütçe dengesi ve borçlanma durumu ile kamu idarelerinin ödenek teklif tavanlarını içeren temel politika dokümanıdır.

OVP’de büyüme ve istihdam öncelenmekte, bunun için izlenecek politikalar ve uygulanacak öncelikli tedbirler yer almaktadır.

OVP’de, Türkiye ekonomisinin 2021 yılında ve 2022 yılı içinde ortaya koyduğu gelişmeler hakkında verilen bilgilere bakıldığında; Türkiye ekonomisinin 2021 yılı genelinde %11,4 oranıyla son elli yılın en yüksek büyüme hızına ulaştığı ve on iki yıldır kesintisiz büyüme sürecini sürdürerek emsal ülkelerden olumlu yönde ayrıştığı belirtilmektedir.

2021 yılı genelinde milli gelire üretim yönünden bakıldığında inşaat dahil hizmetler sektörü ve sanayi sektörü sırasıyla %12,9 ve %17,2 oranlarında katma değer artışları ile katkı sağlamıştır. 2021 yılının son çeyreğinde gözlenen güçlü büyüme performansının 2022 yılının ilk çeyreğinde de devam etmesiyle Türkiye ekonomisi %7,6 oranında büyümüştür. Bu dönemde sanayi sektöründe katma değer %7,8 oranında artarak büyümeye %1,7 puan katkı yaparken, hizmetler sektörü katma değeri %9,7 oranında artarak büyümeye 6,2 puan katkıda bulunmuştur. Böylece 2022 yılı ilk yarısındaki ekonomik büyüme %7,5 oranında gerçekleşmiştir.

2021 yılı genelinde toplam istihdam 2,1 milyon kişi artmış olup söz konusu artışın 998 bini hizmetler sektöründe, 231 bini inşaat sektöründe ve 211 bini tarım sektöründe gerçekleşmiştir. 2021 yılında 1 milyon 166 bini erkeklerde ve 814 bini kadınlarda olmak üzere işgücüne 1 milyon 981 bin kişilik ilave katılım gerçekleşmiştir. İşsizlik oranı bir önceki yıla göre %1,1 puan azalarak %12 seviyesinde gerçekleşmiştir. 2021 yılında başlayan istihdamda ve işgücüne katılımdaki güçlü artış eğilimi 2022 yılının ilk yarısında da devam etmiştir. 2022 yılının ikinci çeyreğinde mevsimsellikten arındırılmış istihdam, çeyreklik bazda 765 bin kişi, işgücü ise 722 bin kişi artmıştır. Mevsimsellikten arındırılmış istihdam oranı %47,7 seviyesinde gerçekleşirken, işsizlik oranı %10,6 olmuştur.

2021 yılında TÜFE (Tüketici Fiyat Endeksi) yıllık artış oranı %36,1 olarak gerçekleşmiş, 2022 yılı Temmuz itibariyle yıllık %79,6 ya yükselmiştir.

2021 yılında ihracatımız 225,2 milyar dolar, ithalatımız ise 271,4 milyar dolar seviyesinde gerçekleşmiştir. Uluslararası seyahat gelirleri bir önceki yıla göre %103,8 oranında artarak 20,8 milyar dolar seviyesine ulaşmıştır. 2022 yılının ilk 7 ayında ise bir önceki yılın aynı dönemine göre ihracat %19,1 oranında artarak 144,3 milyar dolar, ithalat ise %40,7 oranında artarak 206,5 milyar dolar seviyesine yükselmiştir. İhracatın 2022 yıl sonu itibariyle 255 milyar dolar, ithalatın ise 360 milyar dolar seviyesinde gerçekleşeceği, turizm gelirlerinin ise 34 milyar dolar seviyesine ulaşacağı öngörülmektedir.

Bankacılık sektörünün sermaye yeterlilik rasyosu Nisan 2022 ayınsa %20,4 seviyesinde iken Temmuz ayı itibariyle %18 olarak gerçekleşmiştir. Sektörün rasyosu gerilese de Basel kriterleri çerçevesinde belirlenen yasal asgari oran olan %8’in ve BDDK’nın hedef oran olarak belirlediği %12’nin üzerinde gerçekleşmiştir. Sermaye kalitesinin bir ölçütü olarak kabul edilen çekirdek sermaye yeterlilik rasyosu da %13,7 ile yasal oran olan %4,5’in oldukça üzerindedir.

2021 yılının Aralık ayında devreye alınan Kur Korumalı Mevduat (KKM) ın bakiyesi 1 Eylül 2022 itibariyle 1,3 trilyon TL’ya ulaşmıştır. KKM artarken döviz tevdiat hesaplarında azalış meydana gelmiş, yurtiçi yerleşiklerin yabancı para (YP) mevduatı yıl sonundaki 237 milyar dolar seviyesinden 26 Ağustos itibariyle 212,7 milyar dolara gerilemiştir. Aynı dönemde yut içi yerleşiklerin mevduatlarının dolarizasyon oranı %62,7 den %53,1’e düşmüştür.

Hane halkı borçluluğuna bakıldığında 2021 yılında Türkiye’de hane halkı borcunun GSYH’ya oranı bir önceki yıla göre 2,7 puan azalarak %14,8 ‘e gerilemiştir. Aynı dönemde gelişmekte olan ülkelerin ağırlıklı ortalaması 3,2 puan azalışla %51 olmuştur.

Ülkemiz reel sektör borcunun GSYH’ya oranı 2020 yılına göre 3 puan artarak 2021 sonunda %75,1 olmuştur. Çin hariç yerleşmekte olan ülke ortalaması ise aynı dönemde 10,9 puan azalarak %67 olmuştur.

Kaynak: 04.09.2022 Tarihli 31943 sayılı Resmi Gazete Mükerrer

İlginizi Çekebilir
Yorum Yapın