Aydın Mobil Şehir
Aydın Haberleri, Gezilecek Yerler, Nerede Ne Var!

Jeopolitik, Diplomasi ve Ekonomi

Altıncı ayını dolduran Rusya-Ukrayna Savaşı ile Rusya ve Avrupa arasında ekonomi, güvenlik ve doğalgaz başta olmak üzere enerji alanlarında yaptırımlar, gerilimler ve dalgalanmalar giderek tırmanan bir süreçte devam etmektedir. Bu gerilimler batı bloğu ile yeni bir soğuk savaşın başlangıcı olarak da algılanmaya başlanmıştır.

Rusya sahip olduğu enerji kaynaklarını (doğalgazı) politik amaçlarını ve hedeflerini gerçekleştirmek için bir silah olarak görmekte ve Avrupa’ya karşı kullanmaktan kaçınmamaktadır. Avrupa ülkeleri ise, Rus doğalgazına alternatif üretmek için büyük bir çaba içine girmiş ve sürdürülebilir enerji arzını garanti altına almak için çalışmalarını hız vermiştir. Bu kapsamda AB, Azerbaycan’dan satın alacağı gazı 2027 ye kadar iki katına çıkarmak için Azerbaycan ile anlaşma imzaladı. Bu gaz Trans Anadolu Doğalgaz Boru Hattı (TANAP) ile taşınacak olup, bu boru hattından AB’ye geçen yıl 8 milyar m3 doğalgaz pompalanmıştı. Bu yıl ise 12 milyar m3 doğalgazın AB’ye taşınması öngörülüyor.

Bu kapsamda Türkiye’nin jeostratejik konumunun önemi net bir şekilde ortaya çıkmış ve oluşacak alternatif hatların geçebileceği en önemli ülke olmuştur.

Bir diğer önemli gelişme ise, Rusya’ya oldukça yakın konumda olan Kuzey Avrupa ülkeleri İsveç ve Norveç’in güvenlik kaygılarının çok artması sebebiyle NATO’ya üye olmaya karar vermeleri ve üyelik sürecini hızlı bir şekilde başlatmaları; Gürcistan, Moldova ve Ukrayna’nın ise Avrupa Birliği’ne katılım için üyelik başvurusunda bulunmaları olmuştur.

İsveç ve Norveç’in NATO’ya üyelik sürecinde, Türkiye’nin, bu ülkelerin teröre destek vermeleri ve PKK ve uzantıları ile FETÖ üyelerini barındırmaları ve iade etmemelerinden hareketle ülke güvenliği gerekçesiyle Veto kartını açması bir anda gözlerin Türkiye’ye çevrilmesine yol açmış ve Türkiye’nin jeostratejik önemi ve NATO içerisindeki konumu dolayısıyla tezlerinin ve taleplerinin kabul görmesini sağlamıştır.

Ayrıca Türkiye, Ukrayna limanlarında bekleyen tahıl ve gıda maddelerinin deniz yolu ile emniyetli olarak diğer ülkelere sevkine ilişkin Rusya-Ukrayna ve Birleşmiş Milletler Teşkilatı ile dörtlü olarak Tahıl Koridorunun oluşturulması sürecini başlatmış ve bu önemli sürecin anahtar rolünü üstlenmiştir. Bu anlaşma, 22.07.2022 tarihinde “Tahıl ve Yiyecek Maddelerinin Ukrayna Limanlarından Emniyetli Sevki Girişimi Belgesi” resmi adıyla İstanbul’da imzalanmıştır.  Anlaşmanın imzalanmasını müteakip 17 günde   Ukrayna’dan 622 bin tondan fazla tahıl emniyetli bir şekilde sevk edilerek Türkiye’nin kontrolü ile diğer ülkelere ulaştırılmıştır.

Öte yandan dünyanın en büyük konteyner hat operatörü MSC, tedarikte öne çıkan Türkiye’nin beklenen küresel resesyondan diğer ülkeler kadar etkilenmeyeceğini, hatta lojistik avantajlarıyla pozitif olarak ayrışabileceğini belirtmiştir. MSC Türkiye Genel Müdürü Barış Dilek, Türkiye’nin ihracatında son çeyrekte büyük bir daralma beklemediklerini, müşterilerinden birçoğundan bu sinyali aldıklarını; ABD ve AB’nin Uzakdoğu yerine Türkiye’den alım yaptığını belirtmiştir.

Diğer taraftan son dönemde İsrail ile başlatılan diyalog ve ilişkilerin yeniden canlandırılması süreci, 17 Ağustos’ta karşılıklı büyükelçi ataması yapılması kararıyla daha olumlu gelişim sağlayacaktır. Bu kapsamda İsrail’in Doğu Akdeniz’den çıkardığı doğalgazın Avrupa’ya taşınmasında en uygun güzergâh olan Türkiye üzerinden taşınması gibi çok önem arz eden iş birlikleri de gündeme gelerek ekonomik ilişkilerin daha da artması ve gelişmesi bölgenin barış ve güvenliğine de katkı sağlayacaktır.

Tüm bu gelişmeler, öngörüler ve ülkemizin jeopolitik konumu, NATO üyesi olmakla birlikte Rusya ile olan diyalog ve ilişkilerimizin boyutu iyi değerlendirilerek, ekonomide doğru adımların atılması sağlanarak çalkantılı dönemi en az hasar ile atlatmaya çalışmak, hatta yeni avantajlar ve ufuklar elde edebilmek siyasetin ve ülkeyi yönetenlerin başarısı olacaktır.

İlginizi Çekebilir
Yorum Yapın